فرسودگی شغلی و راه های جلوگیری از آن

فرسودگی شغلی

فرسودگی شغلی: یکی از مشکلات اصلی در شهرهای بزرگ، تحمل فشار کاری زیاد است. تمام افراد برای برطرف ساختن نیاز های زندگی خود، حتی اوقات فراقتشان را با فعالیت های شغلی پر می کنند و بیشتر زمان خود را در محیط کاری خود سپری می کنند.

حتی اگر علاقه مند به شغل خود باشید هم ممکن است پس از مدتی کار کردن زیاد و تحمل فشار های کاری و روانی، دچار فرسودگی شغلی شوید. موضوع فرسودگی شغلی چیزی بیشتر از خستگی های عادی در طول هفته است که با یک آخر هفته حل شود. در این حالت ممکن است پس از مدتی استراحت کوتاه، بازهم احساس خستگی زیادی داشته باشید.

در این مقاله در مورد این مسئله یعنی فرسودگی شغلی صحبت میکنیم و راه های جلوگیری از آن را بررسی خواهیم کرد.

فرسودگی شغلی چیست؟

فرسودگی شغلی حالتی ذهنی است که در صورت استرس های کاری طولانی مدت و مشکلات حل نشده پدید می آید و تاثیرات منفی زیادی روی سلامت و زندگی شخصی شما خواهد گذاشت. با وجود اوضاع اقتصادی کشور و نیاز مالی مردم، این پدیده روز به روز در حال افزایش است.

فرسودگی شغلی

هرچند کار زیاد و بیش از حد در بیشتر سازمان و شرکت ها نشان ارزشمند بودن است، اما مشکلات زیادی را برای کارمندان بوجود می آورد. با افزایش این فشار کاری، نوعی کار زدگی برای افراد اتفاق می افتد. این اصطلاح را فرویدنبرگر برای نخستین بار در سال 1970 معرفی کرد و حتی امروزه نیز سازمان جهانی بهداشت آن را به طور رسمی این گونه تعریف کرده است: سندرم ناشی از استرس پیوسته و طولانی مدت در محیط کاری که به خوبی مدیریت نمی شود.

مراحل فرسودگی شغلی

با توجه به اهمیت این موضوع در سلامت روانی افراد جامعه و کسب و کارها، نیاز است تا با مراحل شکل گیری فرسودگی شغلی آشنا باشید. در این بخش مراحل اصلی که باعث شکل گیری فرسودگی شغلی می شود را بررسی می کنیم.

شروع رضایت بخش

هنگامی که شروع به راه اندازی کسب و کاری می کنید یا در شرکت و سازمانی استخدام می شوید، اغلب انرژی بالایی برای ادامه مسیر دارید. شروع کار شما با رضایت شغلی بالا، خلاقیت، تعهد و انرژی آغاز می شود. اکثر افرادی که تاره شروع به کار کرده اند دارای این علائم هستند: رضایت شغلی، پذیرفتن آسان مسئولیت های مختلف، خوش بینی های زیاد، تعهد شغلی، سطوح بهره وری بالا و سعی در اثبات خود.

در مرحله اول از وقوع فرسودگی شغلی، ممکن است استرس ها و فشار های کاری که قابل پیش بینی بوده اند را تجربه کنید که در صورت مدیریت نکردن درست آنها، وارد مراحل بعدی فرسـودگی شغلی خواهید شد؛ اما اگر با استراتژی های مقابله ای مثبت، در آغار کار این استرس ها را مدیریت نمایید، می توانید تا مدت طولانی و حتی نامحدود، رضایت شغلی مناسبی داشته باشید.

آغاز استرس

در مرحله دوم، به این درک می رسید که برخی روزها ممکن است سخت تر از روزهای دیگر باشند. در این صورت استرس کاری شما آغاز شده است و به تدریج خوش بینی های مختلف نیز کاهش می یابد. با افزایش فشار های کاری و گذشت زمانی از استرس های مزمن، برخی علائم را در خود مشاهده کرد. این عوامل شامل مواری مانند عدم تمرکز خوب، نارضایتی شغلی، کمبود خواب، عدم تعامل اجتماعی، خستگی و تغییر اشتها می شوند.

استرس مزمن

مرحله بعدی زمانی رخ می دهد که استرس کاری شما، به مدت طولانی باقی مانده است و تبدیل به یک استرس مزمن شده است. سطح استرس شما به مراتب بالاتر می رود و مواردی مانند خستگی های مداوم از شروع صبح، اهمال کاری در محل کار یا خانه، بی تفاوتی، افزایش مصرف کافئین و احساس فشار، گریبان گیر شما خواهند شد.

آغاز فرسودگی

  هنگامی که علائم استرس مزمن در شما به شکلی جدی و طولانی ادامه پیدا کنند، وارد مرحله چهارم یعنی آغاز فرسودگی خواهید شد. ادامه دادن در این موقعیت کار سختی است و مقابله با آن نیز، بسیار مشکل است. برخی علائم این مرحله نیز شامل احساس خالی بودن از درون، وسواس در مشکلات، انزوای اجتماعی، سردردهای مزمن، بی توجهی به نیاز های شخصی و برخی علائم رفتاری می شوند.

فرسودگی شغلی مزمن

اگر تمام این مراحل برای شما اتفاق بیوفتد، وارد فرسودگی شغلی خواهید شد. در این صورت شما یک مشکل روانی پر اهیمت را احساس خواهید کرد. علائم مراحل قبلی به مدت زیاد در شما باقی مانده است و احساس افسردگی و خستگی طولانی مدتی دارید.

در این مرحله نیز علائمی مانند افسردگی، خستگی ذهن، احساس خستگی فیزیکی مزمن و فرسوده شدن خواهید داشت.

فرسودگی شغلی

راه های جلوگیری از فرسودگی شغلی

پس از اینکه با مراحل شکل گیری فرسودگی شغلـی آشنا شدید، نیاز است راه های جلوگیری از این پدیده را بدانید. چهار بعد اصلی پیشگیری از فرسودگی شغلی شامل این موارد می شوند:

  • رضایت از کار و فعالیت انجام شده
  • احترام سازمانی
  • مراقبت از کارمند و تامین قانونی نیاز های او
  • تعادل میان کار و زندگی شخصی

این چهار عامل برای رفاه کلی کارمندان ضروری است و احتمال وقوع فرسودگی شغلی را در صورت فشارهای طولانی مدت، کاهش می دهد. روش هایی که در این بخش نام خواهیم برد به ایجاد تعادل میان کار و زندگی شخصی کمک زیادی می کنند که باعث کاهش فرسودگی شغلی خواهند شد.

رعایت حجم کاری مناسب

رعایت تعادل میان ساعات کاری با زندگی شخصی، باعث استراحت مناسب و ریکاوری خوب می شود که در صورت کمبود این دو مورد، رشد حرفه ای در محیط کاری امکان پذیر نخواهید بود. برای رعایت این تعادل می توانید از موارد زیر کمک بگیرید:

  • برنامه ریزی کارها و تفریحات در طول هفته
  • تعویض شیفت ها در صورتی که به نفع هر دو طرف باشد
  • نه گفتن صحیح و به موقع
  • رهایی از کمال گرایی و پذیرفتن بعضی نقص ها از خود

در اختیار داشتن کنترل 

سعی کنید کنترل ساعات کاری خود را در دست بگیرید. به همین دلیل نیاز است با رئیس خود بر سر یک جدول زمانی مشخص به توافق برسید و به او اعلام کنید در چه ساعاتی در دسترس هستید. در این صورت حس کنترل زندگی شخصی، باعث افزایش اعتماد به نفس شما خواهد شد که شما را از فرسودگی شغلی دور نگه می دارد.

اجتماعی بودن 

برخورد و ارتباط مناسب میان کارمندان، از عوامل موثر کاهش فرسودگی شغلی است. سعی کنید دوستان محیط کاری خود را مطابق با شخصیت خود انتخاب نمایید و روحیه مثبت خود را با آنها به اشتراک بگذارید.

استراحت های ذهنی و بدنی 

برای جلوگیری از فرسودگی شغلی نیاز است به خود استراحت های ذهنی و بدنی بدهید. این مورد بیشتر در اختیار مدیر عامل مجموعه است اما سعی کنید در زمان های استراحت خود موسیقی گوش دهید، کتاب بخوانید یا با یک دوست هم صحبت شوید. 

هم چنین سعی کنید دقایقی را برای قدم زدن و پیاده روی آرام در فضای باز صرف کنید. این اقدام به سردرد های طولانی مدت و مشکلات بدنی شما کمک زیادی می کند.

فرسودگی شغلی

جمع بندی

فرسودگی شغلی موضوع مهمی است که در جامعه رشد زیادی پیدا کرده است. افسردگی ها و خستگی های مزمن در اثر فشار های کاری زیاد، باعث کاهش بازدهی کارمندان می شود و احتمال خطای آنها را بیشتر می کند. اگر با این موضوع مقابله نشود علاوه بر مشکلات روحی و جسمی وارد شده به کارمند، ضررهای مختلفی به شرکت ها و سازمان نیز وارد می شود.

در این مقاله به تعریف این پدیده پرداختیم و راه های مقابله با آن را بررسی کردیم. در صورت وجود هرگونه سوال در این زمنه می توانید با مشاورین گروه نرم افزار حسابداری معین در ارتباط باشید. 

ارسال یک پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *