0
  • سبد خرید شما خالی است.

حسابداری در دنیای کهن

حسابداری در دنیای کهن

حسابداری در دنیای کهن تنها یک حرفه و پیشه برای کسب درآمد نیست بلکه دانشی ست برای پیشرفت اقتصادی، اجتماعی و بهورزی انسان. حسابداری راهی ست والا که می تواند گره از کار جامعه باز کند.

بدیهی ست که حسابداری در دنیای کهن یا در هر زمان معین و در پاسخ به نیازهای اقتصادی جامعه توسعه و تغییر می یابد. در حقیقت هر چه سطح تمدن بالاتر برود، روش‌های دفترداری و حسابداری هم ماهرانه‌تر می شود.

همچنین با گذشت زمان، روش‌های جدید حسابداری هم تغییر شکل می دهند. جالب است بدانید پیش از مسیحیت نیز حسابداری در کشورهایی مانند یونان، چین، مصر، بابل و روم وجود داشته است چرا که مردم با مشکل توزیع دارایی روبرو بوده و اکثریت این افراد سواد نداشتند.

ما در این مقاله می خواهیم صفحات تاریخ را ورق بزنیم و تا به گذشته حسابداری برسیم. اگر شما هم علاقمند دانستن تاریخ حسابداری در دنیای کهن هستید، در ادامه این مطلب با ما همراه باشید.

حسابداری در دنیای کهن:

حسابداری در مصر

حسابداری در مصر از قدیم الایام وجود داشته است و قوانینی برای آن وضع شده بود. البته مصری‌ها دردسر کمتری برای نگارش معاملات و اسناد داشتند چرا که با کمک پاپیروس اسناد را ثبت می‌ کردند. در مصر، دفترداران با مراقبت‌ها و نگهداری‌های دقیق از انبارها، اسناد را به خوبی ثبت، نگهداری و بررسی می‌ کردند.

قوانین تا این حد سفت و سخت بود که بدون دریافت فرمان کتبی، هیچ چیز در خزانه گذاشته نمی شد و می توان گفت امنیت انبار و خزانه به صورت کاملا ماهرانه اداره می شد.

دفترداران، کاتبان یا همان حسابداران باید وظیفه خود را به خوبی انجام می دادند و تمام امور را با دقت فراوان پیش می بردند چرا که عملکرد آنها به وسیله روسای انبار و حسابرسی مورد بررسی قرار می گرفت و در صورت ارتکاب خطا به مجازات سهمگینی مانند مرگ، قطع عضو و… دچار می شدند.

حسابداری کهن در بابل و آشور

با توجه به تحقیقات نگهداری اسناد به حدود ۴ هزار سال پیش بر می گردد اما اسناد مربوط به بازرگانی حدود ۳۵۰۰ سال پیش شناخته شده است. از هفت هزار سال پیش در تمدن‌های بابل، آشور و سومر چیزی را ایجاد کردند که به عنوان کهن‌ترین زبان‌های نوشتاری و اسناد و بر جای مانده اقتصادی می ‌باشد.

به مرور زمان انواع شرکت‌های خدماتی و صنایع کوچک در شهرها ایجاد شد و در بین النهرین، بازرگانی به صورت گسترده رشد پیدا کرد. جالب است بدانید که در همان زمان هم اصل اعتبار وجود داشت و یادداشت‌هایی مانند پول، نشانگر زر و سیم بود.

شهرهای نینوا و بابل به عنوان ملکه بازرگانی شناخته می شدند و زبان بابلی به عنوان زبان بازرگانان در سراسر خاور نزدیک، باب شد. ناگفته نماند که در همان زمان هم، کشیده شدن حواله در یک مکان و پرداخت آن در محلی دیگر بسیار متعارف بود. حکایات این گونه بیان می کنند که بابلی‌ها افراد خوش ذوق و اشتیاقی برای سازماندهی بوده و دفترداران پرمشغله‌ای بودند.

در بابل قوانین زیادی برای حسابداری وضع شده بود که شرح یکی از این قوانین که به قانون حمورابی پادشاه اول بابل، معروف است، بدین گونه می باشد: کارگزاری که کالاهایی را به یک بازرگان می فروشد باید یادداشتی مهر شده شامل لیست قیمت‌ها به بازرگان بدهد و اگر این کار انجام نشود، این قرارداد از لحاظ قانونی، قابل اجرا نیست.

طبق این قانون هر معامله اقتصادی حتی اگر کوچک باشد باید به صورت کتبی نوشته شود و به وسیله معامله‌گر و شواهد این معامله امضا شود. در آن دوران، پادشاهان برای اداره امور دولتی و انجام معاملات و تجارت هایشان از کاتب استفاده می‌ کردند که امروزه به این اشخاص حسابدار می‌ گوییم.

وظیفه کاتب نه تنها آسان نبوده بلکه بسیار دشوار هم بود چراکه یک کاتب باید نگارش معاملات اقتصادی را انجام می داد و علاوه بر آن باید موافقتنامه‌ها را بررسی می ‌کرد تا طبق قانون صورت گرفته باشند.

معمولاً کاتب‌ها در اول دروازه‌های شهر می نشستند تا طرف‌های قرارداد به آنها رجوع کنند و معامله صورت بگیرد. کاتب‌ها، قول و قرار و اقلام پرداخت یا دریافت شده بین طرفین را با کمک یک ترکه چوبی بر روی یک تکه گل فشرده شده می نگاشتند تا این معامله به صورت کتبی صورت بگیرد.

به دلیل بی سوادی افراد در آن دوره از تاریخ، هر فرد دارای امضای خاصی بود که به شکل طلسمی سنگی درآمده و بر روی آن نشانه صاحبش حک شده بود. به طور معمول افراد آن را به دور گردنشان  می بستند و با خود حمل می‌ کردند و حتی این شی تا هنگام مرگ نیز همراه آنها بوده و به خاک سپرده می شد.

طرفین معامله با فشردن مهر خود بر روی لوح گلی سند را تکمیل می کردند. سپس این نگاشته به وسیله کاتب یا معامله کنندگان در زیر نور آفتاب قرار داده شده تا خشک شود. البته در برخی موارد آن را به کوره می بردند تا سریعتر خشک شود. بعد از خشک شدن لوح، آن را به عنوان سند نگهداری می کردند.

در این دوره از تاریخ، معابد و حکومت‌های مرکزی، صدها تن از کاتبان را به عنوان کارگزار استخدام می کردند تا به حساب‌های معابد که نظیر پرداخت‌ها دریافت‌ها، درآمد، اجاره بها، وام ها، معاملات دارایی و… بودند، رسیدگی نمایند. همچنین این افراد موظف بودند تمامی اسناد مربوطه را بر روی لوح‌های گلی بنگارند و نگهداری کنند.

علاوه بر این، کاتبان موظف به جمع‌آوری مالیات‌ها بوده و توسط پادشان به  اطراف امپراتوری روانه می شدند. معمولا مالیات مردم فقط پول نبوده و دیگر اقلام و کالاهایی مانند حبوبات، محصولات مزرعه و… نیز دریافت می ‌شد. ناگفته نماند که یکی دیگر از وظایف کاتبان، بررسی موجودی دارایی‌های در دست، چکیده درآمدها و هزینه کالاها بود.

حسابداری کهن در چین

حسابداری در چین بسیار آهسته‌تر پیش رفت اما توسعه بیشتری پیدا کرد. بر حسب تاریخ و شواهد در دوران حکومت چو، حسابداری دولتی به اوج کمال خود رسید. در زمان پادشاهی چو، مفاهیم مدیریت مالی و حساب پذیری توسعه پیدا کرد. آنها برای معاملات خود از سکه ضرب شده استفاده می نمودند. خاندان چو را می ‌توان افراد بی همتا در دنیای کهن حسابداری دانست چرا که بهترین روش‌ها برای بودجه بندی، حسابرسی و کنترل داخلی داشتند.

مرکز عملیات مالی چو، خزانه کل بود. از این محل، درآمدها دریافت می گردید و حقوق کارگزاران پرداخت می ‌شد. چینی‌ها از یک تقویم قمری که در آن یک سال به دوازده ماه و ۲۹ یا ۳۰ روز تقسیم شده بود کمک می گرفتند تا گزارشات ۱۰ روزه، ماهانه و سالانه تهیه نمایند. دودمان چو، خزانه‌دار عالی را به عنوان فردی بی‌طرف و بی‌پروا در نظر می ‌گرفتند. این افراد موظف بودند که مقامات و مسئولان عملیات‌های مالی را بازرسی و اعمال آنها را نظارت نمایند.

جمع‌بندی مطالب حسابداری در دنیای کهن :

با مطالعه مقاله ( حسابداری در دنیای کهن ) در می یابید که علم و دانش حسابداری از سالها پیش در میان مردم رواج داشته و افراد جامعه همواره نیازمند کمک گرفتن از قواعد و اصول حسابداری بوده‌اند. همانطور که خواندید، ثبت اسناد و معاملات در گذشته بسیار سخت و نگهداری آنها نیز دشوار بوده اما امروزه با کمک سیستم یا نرم افزار حسابداری اینکار بسیار ساده و در کمترین زمان، قابل انجام است. با مطالعه سرگذشت حسابداری باید قدردان افرادی باشیم که این علم را توسعه و رواج داده‌اند و آن را تا به امروز زنده نگه داشته‌اند.

سوالات و نظرات خود را در قسمت دیدگاه‌ها برایمان ارسال نمایید.

ارسال یک پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *